<!-- wp:paragraph {"className":""} -->
<p>Yazılım geliştirme süreçlerinde hızlı teslimat, kaliteli kod ve sürdürülebilirlik artık bir lüks değil, bir gereklilik. Bu noktada devreye giren iki kavram var: <strong>CI (Continuous Integration)</strong> ve <strong>CD (Continuous Delivery / Continuous Deployment)</strong>. Yazılım projelerini otomatikleştirmenin ve hızlandırmanın temelini oluşturan bu süreçler, modern yazılım geliştirme kültürünün vazgeçilmez bir parçası haline geldi.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph {"className":""} -->
<p>Bu yazıda CI/CD kavramlarını, farklarını, nasıl çalıştıklarını ve yazılım projelerinde neden bu kadar önemli olduklarını detaylıca ele alıyoruz.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:separator -->
<hr class="wp-block-separator has-alpha-channel-opacity"/>
<!-- /wp:separator -->

<!-- wp:heading {"level":3,"className":""} -->
<h3 class="wp-block-heading">🔄 CI/CD Nedir?</h3>
<!-- /wp:heading -->

<!-- wp:table -->
<figure class="wp-block-table"><table class="has-fixed-layout"><thead><tr><th>Kısaltma</th><th>Açılım</th><th>Anlamı</th></tr></thead><tbody><tr><td>CI</td><td>Continuous Integration</td><td>Sürekli Entegrasyon</td></tr><tr><td>CD</td><td>Continuous Delivery / Deployment</td><td>Sürekli Teslim / Sürekli Yayınlama</td></tr></tbody></table></figure>
<!-- /wp:table -->

<!-- wp:heading {"level":4,"className":""} -->
<h4 class="wp-block-heading">CI (Continuous Integration)</h4>
<!-- /wp:heading -->

<!-- wp:paragraph {"className":""} -->
<p>Yazılımcıların geliştirdiği kodları sürekli olarak ortak bir kod tabanına entegre etmesini ve her entegrasyonda testlerin otomatik olarak çalıştırılmasını sağlayan süreçtir.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:heading {"level":4,"className":""} -->
<h4 class="wp-block-heading">CD (Continuous Delivery / Deployment)</h4>
<!-- /wp:heading -->

<!-- wp:paragraph {"className":""} -->
<p>Kodun, CI sürecinden geçtikten sonra otomatik olarak test ortamlarına veya doğrudan canlı ortama (production) aktarılmasını sağlar.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:heading {"level":3,"className":""} -->
<h3 class="wp-block-heading">⚙️ CI/CD Süreci Nasıl İşler?</h3>
<!-- /wp:heading -->

<!-- wp:list {"ordered":true} -->
<ol class="wp-block-list"><!-- wp:list-item -->
<li><strong>Kod Değişikliği</strong> yapılır.</li>
<!-- /wp:list-item -->

<!-- wp:list-item -->
<li>Kod, <strong>versiyon kontrol sistemine (Git)</strong> push edilir.</li>
<!-- /wp:list-item -->

<!-- wp:list-item -->
<li><strong>CI süreci başlar</strong>: Bir pipeline tetiklenir.</li>
<!-- /wp:list-item -->

<!-- wp:list-item -->
<li>Otomatik testler, linting, build işlemleri yapılır.</li>
<!-- /wp:list-item -->

<!-- wp:list-item -->
<li>Her şey başarılıysa, <strong>CD süreci devreye girer</strong>:<!-- wp:list -->
<ul class="wp-block-list"><!-- wp:list-item -->
<li>Uygulama staging (test) ortamına deploy edilir.</li>
<!-- /wp:list-item -->

<!-- wp:list-item -->
<li>Veya canlıya (production) otomatik olarak aktarılır.</li>
<!-- /wp:list-item --></ul>
<!-- /wp:list --></li>
<!-- /wp:list-item --></ol>
<!-- /wp:list -->

<!-- wp:paragraph {"className":""} -->
<p>Bu süreçte kullanılan bazı popüler araçlar şunlardır:</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:table -->
<figure class="wp-block-table"><table class="has-fixed-layout"><thead><tr><th>Araç</th><th>İşlev</th></tr></thead><tbody><tr><td>GitHub Actions</td><td>CI/CD pipeline tanımlama</td></tr><tr><td>GitLab CI</td><td>GitLab tabanlı entegrasyon</td></tr><tr><td>Jenkins</td><td>Açık kaynak otomasyon aracı</td></tr><tr><td>CircleCI, Travis CI</td><td>Cloud tabanlı CI/CD çözümleri</td></tr><tr><td>ArgoCD, Flux</td><td>Kubernetes için CD araçları</td></tr></tbody></table></figure>
<!-- /wp:table -->

<!-- wp:separator -->
<hr class="wp-block-separator has-alpha-channel-opacity"/>
<!-- /wp:separator -->

<!-- wp:heading {"level":3,"className":""} -->
<h3 class="wp-block-heading">⚡ CI/CD’nin Avantajları</h3>
<!-- /wp:heading -->

<!-- wp:paragraph {"className":""} -->
<p>✅ <strong>Hızlı Teslimat:</strong> Kodlar sürekli test edilip dağıtıldığından geliştirme döngüsü kısalır.<br>✅ <strong>Otomasyon:</strong> Manuel adımlar azaltılır, insan hatası minimize edilir.<br>✅ <strong>Erken Hata Tespiti:</strong> Hatalar anında görünür, çözüm süresi hızlanır.<br>✅ <strong>Güvenli Yayınlama:</strong> Küçük ve kontrollü güncellemeler sayesinde canlıya çıkmak daha az risklidir.<br>✅ <strong>Takım Uyumu:</strong> Tüm ekip aynı pipeline üzerinden ilerlediğinden entegrasyon sorunları azalır.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:heading {"level":3,"className":""} -->
<h3 class="wp-block-heading">📌 CI ve CD Arasındaki Fark</h3>
<!-- /wp:heading -->

<!-- wp:list -->
<ul class="wp-block-list"><!-- wp:list-item -->
<li><strong>CI</strong>, kodun test ve entegrasyon aşamalarını kapsar.</li>
<!-- /wp:list-item -->

<!-- wp:list-item -->
<li><strong>CD</strong>, bu entegrasyon sonucunun otomatik olarak dağıtıma geçmesini sağlar.</li>
<!-- /wp:list-item -->

<!-- wp:list-item -->
<li>CD’nin iki versiyonu vardır:<!-- wp:list -->
<ul class="wp-block-list"><!-- wp:list-item -->
<li><strong>Continuous Delivery:</strong> Dağıtım için insan onayı gerekir.</li>
<!-- /wp:list-item -->

<!-- wp:list-item -->
<li><strong>Continuous Deployment:</strong> Her şey otomatik, canlıya çıkar.</li>
<!-- /wp:list-item --></ul>
<!-- /wp:list --></li>
<!-- /wp:list-item --></ul>
<!-- /wp:list -->

<!-- wp:heading {"level":3,"className":""} -->
<h3 class="wp-block-heading">💡 Gerçek Hayattan Bir Örnek</h3>
<!-- /wp:heading -->

<!-- wp:paragraph {"className":""} -->
<p>DinamikUp olarak geliştirdiğimiz web uygulamalarında, her <code>pull request</code> sonrası CI sürecini otomatik başlatıyoruz.<br>Testleri başarıyla geçen her kod parçası staging ortamına deploy ediliyor. Uygulama hazır olduğunda, sadece bir tuşla production ortamına aktarılabiliyor.<br>Bu sayede hem hataları erken tespit ediyor hem de geliştirme sürecini ciddi anlamda hızlandırıyoruz.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:heading {"level":3,"className":""} -->
<h3 class="wp-block-heading">🛠️ Başlamak İçin Ne Gerekir?</h3>
<!-- /wp:heading -->

<!-- wp:list -->
<ul class="wp-block-list"><!-- wp:list-item -->
<li><strong>Versiyon kontrol sistemi</strong> (örneğin Git + GitHub/GitLab)</li>
<!-- /wp:list-item -->

<!-- wp:list-item -->
<li><strong>CI/CD platformu</strong> (GitHub Actions, GitLab CI, Jenkins vs.)</li>
<!-- /wp:list-item -->

<!-- wp:list-item -->
<li><strong>Yazılım projeniz için test ve build komutları</strong></li>
<!-- /wp:list-item -->

<!-- wp:list-item -->
<li><strong>Pipeline yapılandırma dosyası</strong> (<code>.yml</code> uzantılı genellikle)</li>
<!-- /wp:list-item --></ul>
<!-- /wp:list -->

<!-- wp:heading {"level":3,"className":""} -->
<h3 class="wp-block-heading">🔮 Gelecek: GitOps ve Tam Otomasyon</h3>
<!-- /wp:heading -->

<!-- wp:paragraph {"className":""} -->
<p>CI/CD süreçleri giderek daha akıllı hale geliyor. <strong>GitOps</strong> gibi yaklaşımlar sayesinde sadece kod değil, altyapı bile kodla yönetilip dağıtılabiliyor.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph {"className":""} -->
<p>Sunucusuz (serverless) mimariler, mikroservisler ve Kubernetes ile birlikte CI/CD, modern yazılımın bel kemiğini oluşturuyor.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph {"className":""} -->
<p>CI/CD, sadece bir otomasyon sistemi değil; aynı zamanda daha <strong>hızlı</strong>, <strong>güvenilir</strong>, <strong>sürdürülebilir</strong> yazılım geliştirme anlayışının temelidir.<br>Küçük takımlar için basit bir GitHub Actions pipeline’ı bile büyük fark yaratabilir.<br>Bugün bir adım atmak, yarının büyük hatalarını önlemek demektir.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p></p>
<!-- /wp:paragraph -->